marmor

marmor (Latein)

Substantiv, n

Kasus Singular Plural
Nominativ marmor marmora
Genitiv marmoris marmorum
Dativ marmorī marmoribus
Akkusativ marmor marmora
Vokativ marmor marmora
Ablativ marmore marmoribus

Worttrennung:

mar·mor, Plural: mar·mo·ra

Aussprache:

IPA: […]
Hörbeispiele: —

Bedeutungen:

[1] Geologie: Marmor, Marmorstein
[2] übertragen: Gegenstand, der aus [1] gefertigt ist: Marmor, Marmorwerk, Marmorbild
[3] übertragen: Meilenstein
[4] allgemein: Stein, Steinkruste
[5] übertragen: Meeresoberfläche

Herkunft:

Entlehnung aus dem altgriechischen μάρμαρος (marmaros☆) → grc[1][2]

Sinnverwandte Wörter:

[4] lapis
[5] aequor, mare

Oberbegriffe:

[1] lapis

Beispiele:

[1] „adde etiam reconditas auri argentique venas infinitamque vim marmoris.“[3]
[1] „in eo Chrysae simulacrum est praeclare factum e marmore.“[4]
[1] „qui accessistis Hennam, vidistis simulacrum Cereris e marmore et in altero templo Liberae. “[5]
[1] „Iam illa quae leviora videbuntur ideo praeteribo, quod mensas Delphicas e marmore, crateras ex aere pulcherrimas, vim maximam vasorum Corinthiorum ex omnibus aedibus sacris abstulit Syracusis.“[6]
[1] „eius non longe a Tanagra simulacrum e marmore in sepulcro positum fuit.“[7]
[1] „et viridi in campo templum de marmore ponam“[8]
[1] „adstupet ipse sibi vultuque inmotus eodem
haeret ut e Pario formatum marmore signum.“[9]
[1] „illa mihi niveo factum de marmore signum
ostendit iuvenale gerens in vertice picum,“[10]
[1] „tu modo Pompeia lentus spatiare sub umbra,
cum sol Herculei terga leonis adit,
aut ubi muneribus nati sua munera mater
addidit, externo marmore diues opus.“[11]
[1] „subdita qua Veneris facto de marmore templo
Appias expressis aëra pulsat aquis.“[12]
[1] „nec quia decrescunt effosso marmore montes,“[13]
[2] „quid praeterea caelati argenti, quid stragulae vestis, quid pictarum tabularum, quid signorum, quid marmoris apud illum putatis esse?“[14]
[2] „lumina deflexi revocata que rursus eodem
rettuleram: medio (mirum) duo marmora campo
adspicio: fugere hoc, illud latrare putares.“[15]
[2] „gemmas, marmor, ebur, Tyrrhena sigilla, tabellas,
argentum, vestis Gaetulo murice tinctas
sunt qui non habeant, est qui non curat habere.“[16]
[3] „quidquid vilicus Umber aut colonus
aut rus marmore tertio notatum
aut Tusci tibi Tusculive mittunt,
id tota mihi nascitur Subura.“[17]
[4] „flumen habent Cicones, quod potum saxea reddit
viscera, quod tactis inducit marmora rebus.“[18]
[4] „nam securus erit, nec inquieta
lassi marmora Sisyphi videbit,“[19]
[5] „Verrunt extemplo placide mare: marmore flavo
Caeruleum spumat sale conferta rate pulsum“[20]
[5] „ut mare, cum magni commorunt aequora venti,
vertitur in canos candenti marmore fluctus;“[21]
[5] „tenerum que uidit Attin prope marmora pelagi“[22]
[5] „hinc tempestates dubio praediscere caelo
possumus, hinc messisque diem tempusque serendi,
et quando infidum remis impellere marmor
conveniat, quando armatas deducere classis
aut tempestivam silvis evertere pinum.“[23]
[5] „cum venti posuere omnis que repente resedit
flatus et in lento luctantur marmore tonsae.“[24]
[5] „quam multi Libyco volvontur marmore fluctus,“[25]
[5] „it gravis Aulestes centena que arbore fluctum
verberat adsurgens, spumant vada marmore verso.“[26]

Wortbildungen:

marmorarius, marmoratus, marmoreus

Übersetzungen

Referenzen und weiterführende Informationen:
[1] Lateinischer Wikipedia-Artikel „marmor“
[1–5] Karl Ernst Georges: Ausführliches lateinisch-deutsches Handwörterbuch. 8. Auflage. Hannover 1913 (Nachdruck Darmstadt 1998): „marmor“ (Zeno.org) Band 2, Spalte 817
[1–5] Josef Maria Stowasser, Michael Petschenig, Franz Skutsch: Stowasser. Lateinisch-deutsches Schulwörterbuch. Oldenbourg, München 1994, ISBN 3-486-13405-1 Seite 309

Quellen:

  1. ↑ Karl Ernst Georges: Ausführliches lateinisch-deutsches Handwörterbuch. 8. Auflage. Hannover 1913 (Nachdruck Darmstadt 1998): „marmor“ (Zeno.org) Band 2, Spalte 817
  2. ↑ Josef Maria Stowasser, Michael Petschenig, Franz Skutsch: Stowasser. Lateinisch-deutsches Schulwörterbuch. Oldenbourg, München 1994, ISBN 3-486-13405-1 Seite 309
  3. ↑ Marcus Tullius Cicero, De natura deorum, 2,98
  4. ↑ Marcus Tullius Cicero, In Verrem II, 4,96
  5. ↑ Marcus Tullius Cicero, In Verrem II, 4,109
  6. ↑ Marcus Tullius Cicero, In Verrem II, 4,131
  7. ↑ Marcus Tullius Cicero, De domo sua ad pontifices, 111
  8. ↑ Publius Vergilius Maro, Georgica, 1,13
  9. ↑ Publius Ovidius Naso, Metamorphoses, 3,418–419
  10. ↑ Publius Ovidius Naso, Metamorphoses, 14,313–314
  11. ↑ Publius Ovidius Naso, Ars amatoria, 1,67–70
  12. ↑ Publius Ovidius Naso, Ars amatoria, 1,81–82
  13. ↑ Publius Ovidius Naso, Ars amatoria, 3,125
  14. ↑ Marcus Tullius Cicero, Pro Sexto Roscio, 133
  15. ↑ Publius Ovidius Naso, Metamorphoses, 7,789–791
  16. ↑ Quintus Horatius Flaccus, Epistulae, 2,2,180–182
  17. ↑ Marcus Valerius Martialis, 7,31,9–12
  18. ↑ Publius Ovidius Naso, Metamorphoses, 15,313–314
  19. ↑ Marcus Valerius Martialis, 5,80,10–11
  20. ↑ Quintus Ennius, Annales, 384
  21. ↑ Titus Lucretius Carus, De natura deorum, 2,766–767
  22. ↑ Gaius Valerius Catullus, Carmina, 63,88
  23. ↑ Publius Vergilius Maro, Georgica, 1,259–263
  24. ↑ Publius Vergilius Maro, Aeneis, 7,27–28
  25. ↑ Publius Vergilius Maro, Aeneis, 7,718
  26. ↑ Publius Vergilius Maro, Aeneis, 10,207–208